Dziś prawdopodobnie każdy amatorski hodowca drobiu ma do dyspozycji nowoczesny inkubator. Oczywiście z jego pomocą można łatwo i łatwo inkubować jaja kurze o każdej porze pojęcie „inkubacji” pochodzenia łacińskiego i dosłownie oznacza usunięcie piskląt bez udziału kury. To wszystko, co mamy z pomocą inkubatora. Jeśli uważasz, że ten sposób uzyskiwania drobiu pojawił się zaledwie kilkaset lat temu, to nie jest tak. Jak się okazuje, nawet tysiące lat temu pierwsi rolnicy stosowali taką sztuczną inkubację. Ale oczywiście na taką skalę przemysłową proces ten rozwinął się dopiero w XX wieku. Jak narodziny życia wewnątrz jaj? To pytanie martwiło wiele pokoleń ludzi. Dzisiaj, dzięki nowoczesnej technologii, naukowcom udało się zajrzeć do wnętrza skorupy i zobaczyć, jak rozwija się kurczak.. Oczywiście natura utrzymuje swoje tajemnice ściśle. Dlatego cały proces narodzin życia nie został jeszcze pomyślnej inkubacji Zasadniczo możliwe jest hodowanie piskląt w sztuczny sposób.. Ale przedstawiciele domu, jest o wiele łatwiej. Dzisiaj, dzięki tej metodzie, ludzie nauczyli się hodować kurczaki, kaczki, gęsi, perliczki, indyki, przepiórki, a nawet strusie. Aby inkubacja zakończyła się sukcesem, należy zwrócić uwagę na trzy czynniki:mieć wysokiej jakości zapłodnione jajo;podtrzymać odpowiednią technologię;mieć dobry jak rozumiesz, większy sukces zależy od dwóch pierwszych czynników. Ale dobra praca inkubatora jest również plusem. Dobry inkubatorAby pisklę wykluło się, ważne jest zachowanie pewnych parametrów temperatury i standardów wilgotności. Wszystko to zapewnia zautomatyzowane urządzenie. Ważnym punktem jest obecność w inkubatorze urządzenia zabezpieczającego przed przegrzaniem. Przecież normalnie przenosi się niewielkie ochłodzenie jaj, ale nawet niewielkie przegrzanie może prowadzić do śmierci i deformacji do świeżego powietrza i dobra wentylacja to drugi najważniejszy czynnik w pracy inkubatora. Praktycznie większość śmierci embrionów na późnym etapie rozwoju wiąże się właśnie z brakiem powietrza. Tak więc, jednolite ogrzewanie, odpowiednia temperatura, wilgotność i wentylacja - to 100% gwarancja wykluwania się wszystkich wysokiej jakościDobre jaja kurze są również jednym z najważniejszych czynników udanej inkubacji. Ale pojęcie „dobre” w tym przypadku oczywiście nie oznacza smaczne czy duże. Dla derywatyzacji ma swoje własne parametry. Kontrola wzrokowa powinna być starannie przeprowadzona. Jajko musi być czyste, wolne od wad w skorupce i odpowiedniej formy. Nie dopuścić do inkubacji jaj z wypryskami lub szorstkością skorupy. Z tego powodu możliwe pogorszenie wymiany gazowej. Przygotowanie jajekPierwszą rzeczą, którą powinniśmy zrobić po kontroli wzrokowej jaj, jest ich przesiewanie, czyli ovoscoping. Dzięki specjalnemu urządzeniu będziemy mogli zobaczyć mobilność żółtka i komory powietrznej. Sprawdź, czy żółtko znajduje się w środku, a komora powietrzna jest blisko tępego końca. Jego rozmiar nie powinien być większy niż 1-1,5 dopuszczone do inkubacji powinny być świeże, nie dłużej niż 7 dni. Najlepiej używać produktów, które leżały przez dwa dni, w tym czasie dobrze ukształtowana jest komora powietrzna. Przed ułożeniem na tacach należy również przeprowadzić odkażanie. Aby to zrobić, możesz użyć zwykłego nadtlenku wodoru lub słabego roztworu nadmanganianu być może dochodzimy do najważniejszego i najbardziej interesującego pytania - etapu inkubacji. W sumie naukowcy wyróżniają cztery etapy:Pierwszy to od 1 do 7 to 7-11 - od 11 dnia do pierwszego czwarte - od skrzypienia do skorup każdym z tych okresów inkubacja jaj kurzych wymaga własnego systemu i przestrzegania określonych zasad. Etapy embrionów kurczakaPierwszy okresPrzygotowaliśmy jajka, przejrzeliśmy je, położyliśmy na tacach inkubacyjnych - co dalej? A następnie powinieneś ustawić wymaganą temperaturę. Ponieważ zwykle przed położeniem temperatury wewnątrz jaja ustala się na około 25 stopni, ważne jest, aby ogrzać je do 27 stopni. Od tego momentu rozpocznie się intensywny podział komórek i tworzenie okresPołożyliśmy jaja kurze w pozycji poziomej na tacach i ustawiliśmy temperaturę na pierwsze dni na 37,8-37,9 stopni. W tym okresie ważne jest monitorowanie wilgotności powietrza wewnątrz komory. Powinien wynosić co najmniej 45% przed 17 dniami. Wewnątrz jest bardzo ważna maksymalna ilość wody do rozwoju zarodka. Również w pierwszych dniach musisz obrócić jajka 2 razy przestrzegać reżimu temperaturowego na każdym etapie inkubacji, ponieważ najmniejsze uszkodzenia temperatury (+ lub - 2 stopnie) mogą spowodować przerwanie okresW tym czasie temperatura jest utrzymywana na poziomie 37,6-37,8 stopni do około 16 dni. Największy metabolizm występuje, więc następuje zwiększona wymiana gazu. Potrzebujesz dobrej wentylacji i świeżego powietrza. Wilgotność jest zachowana 35-45%. Na tym etapie naczynia krwionośne powinny wypełnić całą przestrzeń. Czwarty okresJest to ostatni etap rozwoju zarodków kurzych. Temperatura w inkubatorze powinna wynosić 38,1-38,8 stopni, wilgotność wzrasta również do 78%. Jest niezbędny w końcowym etapie stosowania i białku oraz żółtku, a także w lżejszym dziobie muszli. Komora powietrzna zajmuje jedną trzecią jej części, a jej granice są zakrzywione przez dniu 20-21 wylęgają się pisklęta. Na początku niemowlęta zostają w inkubatorze do całkowitego wyschnięcia, a następnie przenoszone w bardziej odpowiednie miejsce. To wszystko - teraz mamy kurczaki! Share Pin Tweet Send Share Send Send1. Jak wybrać jaja do wylęgu? (1) Jaja wylęgowe muszą być świeże, nie wolno ich wkładać do lodówki ani myć wodą. Najlepiej inkubować zapłodnione jaja w ciągu 4-7 dni po zniesieniu. (2) Podczas wkładania jaj do maszyny wylęgowej duży, okrągły koniec jaja musi być skierowany ku górze, a spiczasty ku dołowi. 2. Proces inkubacji według Włochów! W tym roku zakupiliśmy dodatkowo do naszej hodowli mały inkubator włoskiej produkcji na 54 jajka kurze. Inkubator zakupiliśmy w sklepie internetowym Kupiliśmy go z myślą o inkubacji jaj pawich, które hodujemy hobbystycznie przy okazji hodowli bażantów. Bardzo zaciekawiła nas dołączona do inkubatora instrukcja obsługi, w której włosi bardzo precyzyjnie opisują nie tylko sam proces inkubacji jaj, ale również wszelkiego rodzaju zabiegi dookoła niego, takie jak zbieranie jaj, dezynfekcja oraz selekcja niewłaściwego materiału. W informacjach tych znajdują się pewnego rodzaju rozbieżności w stosunku do naszego doświadczenia, jednak uważamy, że dla wielu osób interesująca będzie technika i kultura hodowli na południu (w tym przypadku we Włoszech). Miłej lektury! - Wskazówki Inkubator został stworzony w celu zapewnienia idealnych warunków, tak aby nałożony materiał rozrodczy mógł kontynuować swój rozwój. W celu uzyskania dużego odsetku klujności należy skoncentrować się na całym cyklu rozrodczym od formowania się jaj aż po odpowiednie ułożenie ich w inkubatorze. Dlatego należy wziąć pod uwagę następujące wytyczne: Nie używać jaj przeznaczonych do konsumpcji. Jest wskazanym aby używać jaj z hodowli, gdzie znajdują się dojrzałe, zdrowe i dobrze odżywione ptaki, nie za młode i nie za stare, gdzie zachowane są odpowiednie proporcje umożliwiające pozyskiwanie odpowiedni odsetek zapłodnionych jaj. Poniższa tabela prezentuje wytyczne, które pozwalają na osiągnięcie satysfakcjonujących wyników: Rodzaj jaja Dojrzałość płciowa Proporcja pomiędzy osobnikami przepiórka 60 dni 50 dni 1 3 kura 6/8 miesięcy 6/8 miesięcy 1 10 kuropatwa 10/12 miesięcy 10/12 miesięcy 1 1 bażant 6/7 miesięcy 6/7 miesięcy 1 7 perliczka 8/10 miesięcy 8/10 miesięcy 1 2 kaczka 8 miesięcy 4 miesiące 1 4 indyk 7 miesięcy 7 miesięcy 1 10 gęś 8 miesięcy 47 miesięcy 1 4 Unikać mieszania spokrewnionych zwierząt, co powoduje tworzenie słabego genetycznie materiału. Przyzwyczaić ptaki do składania jaj we własnych gniazdach a nie na ziemi. Zapobiegnie to zabrudzeniom i infekcjom. Umieszczać gniazda w zacienionych miejscach i utrzymywać w nich porządek. Okres płodności występuje od lutego do października. Trzeba zwracać uwagę na temperaturę, która nie powinna być niższa niż 16oC i wyższa niż 24oC, a odpowiednia wilgotność może wahać się w granicach 55% - 75%. Dla prawidłowego rozwoju życia należy unikać wystawiana jajek bezpośrednio na słońce lub wstawiania w bardzo gorące miejsca, co jest bardzo ważne przed inkubacją. Jaja powinny być zbierane cztery razy dziennie, czystymi rękami i układane na tace z czubkami zwróconymi w dół. Jeśli są duże zmiany temperatury zaleca się zbieranie jaj co godzinę. Na koniec dnia trzeba przejść jeszcze raz aby zebrać wszystkie zniesione jaja i nie pozostawiać ich na noc w gniazdach, można nawet ograniczyć dostęp do gniazd i udostępnić je wcześnie rano dnia następnego. Jaja powinny być zbierane zaraz po zniesieniu bez potrząsania i opukiwania jedno o drugie. Powinny być posortowane według rozmiaru, kształtu, wagi i porowatości skorupy. Jaja powinny być średniej wielkości (nie za duże i nie za małe), nie powinny się za bardzo zwężać i nie powinny być okrągłe, z trochę porowatą skorupką i wyglądające możliwie podobnie. Powinny być oczyszczone bez użycia wody. Z jaj zbyt stożkowatych lub zbyt okrągłych mogą wykluć się słabe ptaki. Jaja z grubszą obrączką muszą być wykluczone, gdyż zawierają za dużo wapnia i wilgotność wraz z temperaturą spowodują stwardnienie skorupy uniemożliwiając rozwój zarodka i w końcu doprowadzając do śmierci. Używanie tego rodzaju jaj do inkubacji może doprowadzić do zmniejszenia odsetku urodzeń. Zanim jaja trafią do inkubatora powinny być układane na odpowiednich tacach z czubkiem zwróconym do dołu i trzymane przez co najmniej 24 godziny w pomieszczeniu o stabilnych warunkach z temperaturą 15-18oC i wilgotnością 70-75%. W celu otrzymania dobrego rezultatu wskazane jest przetrzymywać tak jaja nie dłużej niż 5 dni. Jeśli jaja będą leżeć dłużej niż 5 dni, inkubacja może się skomplikować poprzez: Brak klucia i nie wyklute ptaki obumarłe w jaju. Niewystarczająco dojrzałe zarodki. Klucie pojawi się późno i nieregularnie, ptaki będą słabe i zniekształcone. Niektóre kurczaki zaczną się kluć ale uwolnią się ze skorupki bo będą za słabe. Duża ilość pustych jaj z powodu zbyt starego i nierozwiniętego zalążka. Jest powszechnie dowiedzione, że stare jaja są główną przyczyną zmniejszenia klujności. Podsumowując, zanim włoży się jaja do inkubatora musi minąć doba, ale nie więcej niż 5 dni. Jaja odpowiednie do inkubacji Kształt, rozmiar, waga jaj odpowiednich do inkubatora, zależna od wielkości inkubatora: Rodzaj jaja Wymiary Średnica x wysokość mm Waga gr Pojemność: Inkubator średni 24-ka Pojemność: Inkubator duży 54-ka przepiórka 25 x 30 11 140 3 kura 40 x 50 45 24 54 kuropatwa 30 x 40 12-14 42 84 bażant 50 x 46 30-35 30 60 perliczka 35 x 49 45 30 60 kaczka 46 x 60 70 20 40 indyk 46 x 66 70 16 32 gęś 65 x 100 120 6 15 Gdzie umieścić inkubator? Zaleca się wybranie pomieszczenia gdzie temperatura jest stała, nie niższa niż 12oC i nie wyższa niż 26oC, choć inkubator może funkcjonować nawet w pomieszczeniu gdzie temperatura osiąga 31oC. Wilgotność powinna mieścić się w przedziale 45-55%. Pomieszczenie powinno być wolne od zapachów, dobrze wentylowane i wilgotne, bez pozostawionych otwartych okien i drzwi. Pomieszczenie powinno być słabo oświetlone, a inkubator powinien być postawiony na drewnianej, solidnej podstawie nie niższej niż 80 cm. Inkubatora nie należy stawiać w pobliży źródeł ciepła, gdyż mogą one wpływać na wewnętrzną temperaturę. W pomieszczeniu nie powinno być żadnych zwierząt. Nie powinno wykonywać się sprzątania na mokro w czasie pracy inkubatora gdyż mogą doprowadzić do spięcia. Przygotowanie inkubatora i uruchomienie Przed uruchomieniem urządzenia, należy zapoznać się z instrukcją. Inkubator przeznaczony jest tylko i wyłącznie do celów opisanych powyżej. Jeśli jest używany do innych celów może stanowić zagrożenie. (...) Zaleca się zaznaczenie w kalendarzu dnia rozpoczęcia inkubacji i podążać według instrukcji opisanych poniżej. Zasady klucia Świeżo zebrane jaja powinny być trzymane 24 godziny z czubkami zwróconymi w dół w chłodnym miejscu w temperaturze od 15 do 18 oC. Jaja do inkubacji to: leżące nie dłużej niż 5 dni, o regularnym kształcie i wadze. Obracaj jaja o połowę dwa razy dziennie (rano i wieczorem). Dodawaj letnią wodę do zbiornika na wodę co dwa dni. ! Opisane czynności (pkt. B-C-D) nie powinny być przeprowadzane na trzy dni przed planowym kluciem. Przed tym okresem należy uzupełnić wodę. Przez okres ostatnich trzech dni nie należy otwierać inkubatora, aby nie zakłócać procesu klucia. Jeśli nie ma wystarczająco dużo jaj aby wypełnić całą komorę na jaja to zawsze powinny być one rozkładane równomiernie na całej powierzchni, a nie tylko w centrum lub po bokach. Równomierny rozkład zapewni odpowiednią cyrkulację powietrza. Po szóstym-siódmym dniu jaja można prześwietlić w celu weryfikacji i usunięcia tych niezapłodnionych. Czynność tą powinno wykonywać się w ciemnym pomieszczeniu, prześwietlając jajo z okrągłej strony i trzymając je czubkiem w dół, przy użyciu lampy do prześwietlania jaj. Kiedy widać oscylujący czerwony podobny do pająka kształt oznacza to, że zawiera rozwijający się embrion. Inne widoczne kształty najczęściej zawierają martwe embriony i są usuwane. Pozostałe jaja powinny być ponownie ułożone. W przypadku inkubacji jaj kaczych czy gęsich, inkubator powinien być otwierany każdego dnia zaczynając od dziewiątego dnia inkubacji i jaja powinny się schładzać przez 15-20 minut. Przed ponownym zamknięciem inkubatora jaja należy nawilżyć letnią wodą przy pomocy zraszacza lub gąbki. Tych czynności należy zaprzestać na trzy ostatnie dni poprzedzające klucie. Po wykluciu kurczaki powinny zostać w inkubatorze jeszcze przez 24 godziny aby mogły wyschnąć. Następnie należy przełożyć je do specjalnych ocieplanych klatek albo pod czerwone lampy - promienniki. Kiedy będzie wystarczająco gorąco ptaki nie będą już się tak kłębić i będą się oddalać od światła. Należy im podawać wodę w odpowiednich poidełkach i karmić mieszankami ze specjalistycznych sklepów. Po zakończonej inkubacji należy wyczyścić inkubator szmatką z letnią wodą gdzie to możliwe. Przydatne instrukcje Jeśli to możliwe, nie inkubować jaj różnych gatunków lub z różnymi terminami klucia. Jeśli podczas inkubacji czuć intensywny zapach od martwych kurczaków należy zdezynfekować maszynę przy pomocy Virkonu. Jeśli podczas inkubacji przezroczysta pokrywa pokryje się mgłą lub pojawią się małe krople wody należy podnieść klapę inkubatora na klika minut i pozwolić mu się ustabilizować. Natomiast w czasie klucia jest normalne, że pokrywa jest mokra, ale wtedy nie wolno otwierać maszyny, bo spadnie poziom wymaganej wilgotności. Jeśli zabraknie prądu inkubacje nie będzie narażona tak długo jak zamknięty jest inkubator. W przypadku gdy nie ma prądu przez 5-6 godzin należy przenieść inkubator do najcieplejszego pokoju, otworzyć pokrywę tak aby jaja schłodziły się jak najmniej. Na trzy dni przed kluciem należy pamiętać o usunięciu separatorów, aby zrobić miejsce dla klujących się kurczaków. Koniec inkubacji Po każdym kluciu należy sprawdzić stan pozostałych jaj. Zaleca się prześwietlenie i nakłuwanie skorupek pamiętając, że słabszy organizm może nie być zdolny do rozwinięcia, lub wyklucia się. Ostrzeżenia temperatura jest za niska trzeba trochę poczekać zanim się sama dostosuje. Inkubacja może być kontynuowana, ale należy ją pilnie obserwować. Jeśli temperatura jest za wysoka a kreska termometru jest powyżej czerwonej linii należy poczekać przez 10 minut. Jeśli w ciągu tego czasu temperatura nie wróci do właściwego poziomu należy ją wyregulować. Tabela inkubacji: Rodzaj jaja Liczba dni inkubacji Rotacja jaj przepiórka 16-17 od 1 do 14 dnia kura 20-21 od 1 do 18 dnia kuropatwa 23-24 od 1 do 20 dnia bażant 24-25 od 1 do 21 dnia perliczka 26-27 od 1 do 23 dnia kaczka 27-28 od 1 do 25 dnia indyk 28-30 od 1 do 26 dnia gęś 29-30 od 1 do 27 dnia
Jaja układane są na wytłaczankach, lub na tacach służących jako wyposażenie inkubatorów. Poddawane są dezyfekcji do 4 h po zbiorze. Przed inkubacją należy przechowywać je w chłodnym, wilgotnym miejscu, węższym końcem do dołu (17°C, 65-75% wilgotności).
Jaja musz± być starannie przechowywane Zapłodnione jaja s± żywe. Każde jajo zawiera masę żywych komórek, która rozwija się w zarodek, a w końcu w pisklę. Każdy przypadek niewła¶ciwego obchodzenia się z zapłodnionym jajami zmniejsza prawdopodobieństwo udanego lęgu. Zapłodnione jaja zwykle przechowywane s± przez pewien czas zanim zostan± włożone do inkubatora. Z reguły jaja gromadzone s± tak długo aż uzbiera się ich odpowiednia ilo¶ć, odpowiednia do zapełnienia inkubatora, lub gdy w inkubatorze zwolni się miejsce po poprzednim wsadzie. Jest to sytuacja analogiczna do lęgów w naturalnym ¶rodowisku. Zanim kura (bez względu na gatunek) usi±dzie na jajach znosi je do gniazda przez kilka a nawet kilkana¶cie dni. Ponieważ inkubacja rozpoczyna się temperaturze powyżej 22oC, gwarantuje to, że zarodki we wszystkich jajach zaczn± rozwijać się równocze¶nie i praktycznie w tym samym momencie się wykluj±. Zbieranie i selekcja jaj lęgowych Rozbite, słabo ukształtowane, niezwykle duże b±dĽ małe jaja nie powinny być inkubowane. Z tych jaj rzadko wylęgaj± się pisklęta, a je¶li się wykluj± to często s± nieprawidłowo rozwinięte. Je¶li pisklę wykluje się z małego jaja, wówczas zawsze będzie ono mniejsze i słabsze od rówie¶ników, co zmniejsza prawdopodobieństwo jego przetrwania. Inkubowanie nieselekcjonowanych jaj, zwiększa również ryzyko wprowadzenia infekcji do inkubatora czy klujnika. Jaja przeznaczone do inkubacji nie powinny być myte. Mycie i wycieranie wilgotn± ¶ciereczk± usuwa ze skorupki naturaln± warstwę ochronn± jaja. Zabrudzone jaja powinny być oczyszczone, poprzez delikatne szorowanie such± szmatk± zabrudzonych miejsc. Mycie jaj może powodować przeniesienie ewentualnych chorób do wnętrza jaja poprzez minimalne pory w skorupce. Je¶li jajo jest myte, to powinno być myte krótko w przegotowanej wodzie o temperaturze około 43oC z zawarto¶ci± ¶rodka dezynfekcyjnego. Mycie jaj w chłodniejszej wodzie powoduje przenikanie jej do tre¶ci jajka. Woda taka może nie¶ć ze sob± zarazki i ewentualne choroby znajduj±ce się na jajku. Ogólne uwagi Z zebranymi i oczyszczonymi jajami do inkubacji należy obchodzić się bardzo ostrożnie. W tym celu każdorazowo przed dotykaniem jaj należy dokładnie umyć ręce, zwłaszcza gdy często przebywamy w wolierach lub mamy kontakt z ptakami. Czas przechowywania: Jaja do inkubatora można wsadzić nawet około godziny po zniesieniu. Takie rozwi±zanie jest jednak zupełnie niepotrzebne. Równie dobre wyniki w inkubacji można uzyskać gdy jaja przechowywane s± nawet przez 7 dni od zniesienia. Niemniej jednak jaja niektórych gatunków ptaków s± bardziej wrażliwe niż u innych. Wylęgalno¶ć może spadać gwałtownie, gdy jaja przechowywane s± przez okres dłuższy niż 12 dni. Przechowywanie jaj dłużej niż 15 dni może również wydłużyć okres inkubacji o 1 dzień. Układanie i obracanie jaj podczas składowania: Jaja, które będ± przechowywane przez okres krótszy niż 10 dni przed inkubacj± należy układać w przystosowanych tackach. Wystarczaj±ce do tego celu s± tace papierowe w jakich kupuje się jaja konsumpcyjne (z reguły maj± one pojemno¶ć 30jaj). W czasie przechowywania jaja powinny być układane szerokim końcem ku górze. Je¶li jaja będ± inkubowane w ci±gu 7 dni od złożenia, nie ma obowi±zku ich obracania, jednak zaleca się aby i w tym okresie były obracane. Dobrze jest zabezpieczyć składowane jaja przed zanieczyszczeniami takimi jak kurz, gruz lub innymi, które mogłyby uszkodzić jaja. W tym celu można przykrywać ja delikatnie lekkim materiałem lub na przykład foli± (malarsk±) Jaja lęgowe podczas przechowywania musz± być obracane. Obracanie jaj realizuje się z reguły raz lub dwa razy dziennie, przechylaj±c je każdorazowo o ponad 90o. Oczywi¶cie obracać można ręcznie jajo po jaju, jednak ta metoda jest kłopotliwa i do¶ć niebezpieczna, gdyż zwiększa ryzyko uszkodzenia jaja a w dodatku jest bardzo pracochłonna. Najczę¶ciej w domowych wylęgarniach tace z jajami układa się na drewnianej desce i jeden z jej końców podnosi się tak aby w stosunku do podłogi znajdowała się pod k±tem 45o. W tym celu można podłożyć odpowiednich rozmiarów klocek (betonowy lub drewniany). Aby więc obrócić jaja o 90o wystarczy wówczas klocek przełożyć pod drugi koniec deski. I tak codziennie rano i wieczorem. Do obracania jaj można również skonstruować we własnym zakresie stół z pochylnym blatem. Wówczas do takiego stołu łatwo można będzie podł±czyć silnik do obracania jaj, który jaja przechylał będzie automatycznie. Obracanie jaj w inkubatorze zapobiega stratom w inkubacji, gdyż je¶li jajo leży zbyt długo nieruszane zarodek może "przykleić" się do błony wewn±trz jaja i zamrzeć.. 541 755 453 610 381 733 88 247